บทที่๔ วิภัตติกริยา
tydkif; ( 4 )
0DbwfMud,m
เพื่อให้ ภาคผู้กระทำ (นาม) กับภาคแสดง (กริยา) ที่เปรียบเหมือนเป็นเงาของกันและกัน ปรากฏแจ่มชัดขึ้นอีกเล็กน้อยในการแยกคำ ดังนั้นในบทนี้ผมจะ “เสนอภาคแสดง” ผ่านวิภัตติกริยา เพื่อคุณผู้อ่านได้มองเห็นวิภัตติอย่างสมบูรณ์ขึ้น (คือวิภัตตินาม และ วิภัตติกริยา) โดยถือเป็นบทจบของ “วิภัตติ” ในชุดศูนย์สู่เซียนนี้ด้วย ซึ่งผมจะพาคุณผู้อ่านให้รู้จักวิภัตติกริยา ผ่านบทฝึกแปลไวยากรณ์พม่าไปพร้อมกัน ☺
ကြိယာဝိဘတ် ၂ မျိုးမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်။[1]
(က) ကာလပြကြိယာဝိဘတ်
(၁) ပစ္စုပ္ပန်ကာလပြကြိယာဝိဘတ် သည် ၊ ၏ ၊ ပြီ ။
(၂) အတိတ်ကာလပြကြိယာဝိဘတ် သည် ၊ ၏ ၊ ပြီ ။
(၃) အနာဂတ်ကာလပြကြိယာဝိဘတ် မည် ၊ လိမ့်မည် ၊ အံ့ ၊ လတ္တံ့ ။
(ခ) အမျိုးအစားပြကြိယာဝိဘတ်
(၁) စေခိုင်းဝိဘတ် လော့ ။
(၂) ညှိနှိုင်းဝိဘတ် စို့ ၊ ရအောင် ။
(၃) ဆန္ဒညွှန်ဝိဘတ် ပါစေ ၊ ပါရစေ။
(၄) အမိန့်ချဝိဘတ် စေ ။
กริยาวิภัตติมี ๒ ชนิด ตามที่แสดงไว้ข้างล่าง คือ
(ก) กริยาวิภัตติ ที่แสดงกาล
(ข) กริยาวิภัตติ ที่แสดงชนิด
ในบทนี้จะแสดงกริยาวิภัตติตามข้อ (ก) ก่อน ส่วนกริยาวิภัตติตามข้อ (ข) นั้น ได้แสดงไว้โดยละเอียดใน "หนังสือศูนย์สู่เซียน ๒.๒ กริยา”
(ก) ความหมายของคำว่า วิภัตติ
နာမ်၊ နာမ်စားတို့၏နောက်၌ တည်၍ ၎င်းတို့သည် ကတ္တားဖြစ် သည် ကံဖြစ်သည်စသည်ကိုလည်းကောင်း၊ ကြိယာ၏ နောက်၌ တည်၍ ၎င်းကြိယာ၏ ကာလနှင့် အမျိုးအစားကို လည်းကောင်း ဝေဖန်ပိုင်းခြားပြသော စကားလုံးကို ဝိဘတ်ဟု ခေါ်သည်။[2]
( เรียก คำทั้งหมด ที่ลงด้านหลังนามหรือสรรพนาม และกำหนดแบ่งนามเหล่านั้นเป็นกัตตาบ้างเป็นกรรมบ้างเป็นต้นอย่างหนึ่ง คำที่ลงหลังกริยาและกำหนดกาลชนิดต่าง ๆ ของกริยานั้น ก็ดีว่า "วิภัตติ" : แปลโดยพยัญชนะ)
สาระสำคัญของ กริยาวิภัตติ คือ
(๑) ကြိယာ၏နောက်၌ ลงข้างหลังของกริยา
(๒) ၎င်းကြိယာ၏ ကာလနှင့် အမျိုး အစားကို มีหน้าที่บอกกาลของกริยานั้น เป็นชนิดต่าง ๆ
(ข) กาลมี ๓ กาลคือ ปัจจุบัน , อดีต , อนาคต
Comments
Post a Comment